Aktualizacja wytycznych Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego i Europejskiego Towarzystwa Miażdżycowego (ESC/EAS) z 2025 r. wprowadza istotne zmiany w diagnostyce i leczeniu zaburzeń lipidowych, zachowując jednocześnie dotychczasowe cele terapeutyczne dotyczące stężenia cholesterolu LDL (LDL-C). W artykule przedstawiono najważniejsze elementy aktualizacji, ze szczególnym uwzględnieniem nowych zasad oceny ryzyka sercowo-naczyniowego, znaczenia terapii skojarzonej oraz rozszerzenia możliwości terapeutycznych. Podkreślono rolę algorytmów SCORE2 i SCORE2-OP, wykorzystania cholesterolu nie-HDL jako parametru oceny ryzyka, a także znaczenie modyfikatorów ryzyka, takich jak subkliniczna miażdżyca, wskaźnik uwapnienia tętnic wieńcowych (CAC) oraz stężenie lipoproteiny(a) [Lp(a)]. Omówiono nowe rekomendacje dotyczące stosowania kwasu bempediowego, ewinakumabu oraz miejsca inklisiranu w terapii hipolipemizującej. Szczególną uwagę zwrócono na konieczność wczesnej intensyfikacji leczenia u chorych po ostrym zespole wieńcowym, zgodnie z zasadami „im wcześniej, tym lepiej” oraz „im niżej, tym lepiej”. Przedstawiono także aktualne zalecenia dotyczące szczególnych grup pacjentów, w tym osób zakażonych HIV, chorych onkologicznych oraz pacjentów z hipertriglicerydemią. Artykuł odnosi się również do bezpieczeństwa stosowania statyn, wskazując na korzystny bilans korzyści i ryzyka terapii. Integralnym elementem opracowania jest CARDIOLIPID Plan – oparta na aktualnych wytycznych ESC/EAS 2025 ścieżka diagnostyczno-terapeutyczna mająca na celu uporządkowanie postępowania w zaburzeniach lipidowych, ograniczenie inercji terapeutycznej oraz poprawę skuteczności prewencji sercowo-naczyniowej poprzez wdrożenie ustrukturyzowanego, jedenastoetapowego modelu oceny ryzyka i leczenia.
Autor: dr n. med. Stanisław Surma
