Selen jest pierwiastkiem śladowym, który mimo niewielkiego zapotrzebowania ilościowego odgrywa kluczową rolę w utrzymaniu zdrowia człowieka. Jego znaczenie wynika przede wszystkim z udziału w mechanizmach obrony antyoksydacyjnej oraz prawidłowym funkcjonowaniu układu odpornościowego. W praktyce selen bywa często niedoceniany, mimo że jego niedobory są stosunkowo częste w populacjach europejskich, m.in. ze względu na niską zawartość tego pierwiastka w glebie i żywności [1]. W ostatnim czasie zainteresowanie selenem wzrosło, szczególnie w kontekście chorób przewlekłych, starzenia się organizmu oraz zwiększonej podatności na infekcje. Coraz więcej badań wskazuje, że odpowiedni status selenu w organizmie sprzyja ograniczeniu stresu oksydacyjnego, wspiera odporność i może wpływać na przebieg wielu schorzeń, co czyni go istotnym elementem interwencji żywieniowych i zdrowotnych [2].
Dział: PODEJŚCIE INTERDYSCYPLINARNE
Siara bydlęca (colostrum bovinum) zawiera szereg czynników bioaktywnych, w tym laktoferynę, cytokiny i czynniki wzrostu, które wspierają integralność nabłonka jelitowego, homeostazę immunologiczną oraz regenerację organizmu. W praktyce POZ jej zastosowanie wykracza poza klasyczne „wzmocnienie odporności” i może obejmować wsparcie pacjentów po infekcjach, antybiotykoterapii, w dysbiozie, przewlekłym stresie oraz przygotowujących się do zabiegów chirurgicznych. Colostrum działa głównie na „odbudowę gospodarza”, modulując barierę jelitową i lokalną odpowiedź immunologiczną, bez zastępowania standardowej opieki medycznej. Suplementacja powinna być celowana, okresowa i oparta na preparatach o wysokiej jakości, uwzględniających tolerancję pacjenta i cel kliniczny.
Wywiad z prof. dr. hab. n. med. Krzysztofem J. Filipiakiem, kardiologiem, internistą, hipertensjologiem, farmakologiem klinicznym, głównym badaczem wieloośrodkowego programu klinicznego Q-SYMBIO w Polsce.
Koenzym Q10 stanowi kluczowy element mitochondrialnego systemu energetycznego i ochrony antyoksydacyjnej. Jego niedobór może przyczyniać się do pogorszenia funkcji komórek o dużym zapotrzebowaniu energetycznym, zwłaszcza kardiomiocytów. Z punktu widzenia lekarza POZ znajomość mechanizmów działania CoQ10 i jego interakcji z farmakoterapią (np. statynami) ma praktyczne znaczenie w całościowym podejściu do pacjenta z chorobami sercowo-naczyniowymi.
Niniejszy artykuł został poświęcony epidemiologii, diagnostyce i farmakoterapii zespołu jelita nadwrażliwego (ZJN). Dodatkowo omówiono podstawy jego różnicowania z chorobami zapalnymi jelit. W manuskrypcie powołano się głównie na „Rekomendacje diagnostyczno-terapeutyczne w zespole jelita nadwrażliwego” wydane w 2018 r. pod patronatem Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii [1].